Lê Nhật Ký đã chọn một cái tên sách hay cho tập tiểu luận mới nhất của anh (Từ bước chân dế mèn, Nxb. Khoa học Xã hội, 2024). Cái tên vừa nói lên tâm thế của người viết (lặng lẽ mải miết đào sâu một con đường) vừa lay động ký ức công chúng (với Dế mèn phiêu lưu ký của Tô Hoài, nhân vật dế mèn đã trở thành một cổ mẫu nhỏ của Việt Nam). Công trình dày dặn tập hợp 27 bài viết đã được công bố từ năm 2009 đến 2023 của tác giả, với Lời giới thiệu trang trọng của PGS.TS Nguyễn Hữu Sơn.
Chúng ta sẽ gặp ở đó những bài viết về truyện đồng thoại, truyện cổ tích và những nhà văn mà thiếu nhi Việt yêu mến: Võ Quảng, Phạm Hổ, Võ Hồng, Đoàn Giỏi, Trần Hoài Dương, Nguyễn Nhật Ánh, tất cả được nghiên cứu kỹ lưỡng trên nhiều phương diện, với một nhãn quan mực thước của nhà sư phạm, bằng một bút pháp nhẹ nhàng trong sáng.
Chúng ta cũng sẽ được nghe Lê Nhật Ký giới thiệu các thông tin về lý thuyết thể loại, những điều anh khám phá được sau hành trình nghiên cứu trường quy: Văn học thiếu nhi lâu nay vẫn bị nép bên lề học thuật, dù hoạt động sáng tác ngày càng bùng nổ, đặc biệt là ở các nước phát triển. Những đề nghị mang tính thực tiễn trong việc dạy văn học thiếu nhi cũng rất đáng chú ý, bởi đó là trải nghiệm bao năm của một nhà giáo tận tuỵ với nghề. Đặc biệt, ở đây, bạn đọc sẽ có thể bất ngờ với một truyện thơ thiếu nhi của nhà thơ Nguyễn Bính ("Túi ba gang") và của một số tác phẩm Công giáo của Pierre Lục và hàng loạt tác giả khác ở Làng Sông.
Đây là công trình thứ tư của Lê Nhật Ký, sau “Văn học cho thiếu nhi” (viết chung với Châu Minh Hùng, 2003), “Hệ thống thể loại trong văn học thiếu nhi” (viết chung với Châu Minh Hùng, 2009), “Truyện đồng thoại trong văn học Việt Nam hiện đại” (từ luận án tiến sĩ, 2016).
Ra đi từ nông thôn, Lê Nhật Ký hiểu được vai trò của tự nhiên với đời sống tinh thần của trẻ thơ. Nghiêm cẩn, khiêm cung, Lê Nhật Ký mang đậm tư chất nhà giáo. Thế giới văn chương thiếu nhi ngày nay đa dạng và sinh sắc vô cùng; đặc biệt tính chất động và tính chất mở của cái đầu của trẻ, cũng như đôi mắt hiếu kỳ, và ngôn từ nghịch ngợm, hiện đại của trẻ hôm nay có thể là điều mà Lê Nhật Ký còn có thể khám phá thêm trong những trang viết mới.
22-10-2024
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét