"Dốc Chùi" hay "Dốc Chuồi"?

“Dốc Chùi” hay “dốc Chuồi”? Đâu mới là cách viết đúng địa danh này? Bài viết sẽ trả lời cho các bạn. 

Hiện nay ở nước ta, có nhiều địa danh “dốc Chuồi”. Chẳng hạn, ở Quảng Ngãi, cuối đường Nguyễn Công Phương nối dài (TP. Quảng Ngãi), có hai địa danh nổi tiếng là dốc Chuồi (nằm trên đường ngang băng qua đường sắt Bắc Nam) và chợ Dốc Chuồi (nằm dưới chân con dốc trên).

Nhiều người, nhất là các bạn trẻ, vì không rõ nghĩa của từ “Chuồi” nên viết sai thành “Chùi”. Người Quảng Ngãi phát âm hai vần –ui và –uôi giống nhau, cho nên, đây cũng là một nguyên nhân dẫn đến hiện tượng nhầm lần trên.

Tuy nhiên, viết đúng phải là “dốc Chuồi”. “Chuồi” là “trượt xuống hoặc cho trượt xuống theo đường dốc”, như trong cách nói “Con cá chuồi xuống ao” (Từ điển tiếng Việt, Hoàng Phê chủ biên, 1992, tr.195).

Dốc Chuồi tức là dốc có hình thế “trượt xuống”. Đây là đặc trưng của các con dốc. Ban đầu, vì dốc trượt xuống nên người ta gọi chung là “dốc chuồi”. Lâu ngày, tên gọi trở nên phổ biến và trở thành địa danh.

Trong địa danh học, một trong những cách gọi tên đối tượng địa lý là dựa vào đặc điểm hình thế của đối tượng địa lý đó. Ở nước ta, kiểu địa danh này rất phổ biến, chẳng hạn núi Chóp Chài ở Lạng Sơn, Bình Định, Phú Yên… được đặt tên theo phương thức này.

Do đó, tên gọi một đối tượng địa lý thường mang một ý nghĩa nào đó gắn với chính đối tượng địa lý hoặc những đối tượng khác kề nó. Việc tìm hiểu ý nghĩa địa danh không chỉ giúp chúng ta viết đúng địa danh mà còn hiểu thêm những chiều sâu lịch sử, văn hóa bên trong tên gọi địa danh ấy.