Tôi chọn đọc "Gốm lưu lạc" của Vân Phi trong những ngày trời Sài Gòn dìu dịu nắng và mênh mang gió. Cảm xúc cứ níu kéo tôi lần giở từng trang thơ của nhà thơ trẻ Bình Định này. Kỳ thực, với Vân Phi, tôi chưa gặp ngoài đời, lại ít trò chuyện, có chăng chỉ là những lần đùa cùng nhau trên mạng xã hội. Nên tâm thế đọc chẳng vấn vương tình cảm, mà là để hiểu thêm thơ của một người trẻ.
Tập thơ với 36 bài chia làm 3 phần: Theo dấu thời gian; Đường biên ngẫm ngợi; Điều không định nghĩa. Khi đọc trọn vẹn đến trang cuối tôi mới hiểu hết sự sắp đặt này của cây bút 9X. Bản xứ dạt dào trôi theo dòng thơ của cây bút này một cách hiện tiền rõ rệt. Như một dấu chỉ thơ, Vân Phi dẫn dắt người đọc đi từ quá khứ đan xen hiện tại và gợi lên những suy niệm cho tương lai. Là đất, là người, là tình và là ước vọng. Dẫu đôi lúc điều trăn trở đó, gửi vào thinh không chỉ nhận về những mênh mông trống rỗng. Nhưng, như đã nói cái tình trong đất và người đã đủ để gióng lên một hồi chuông thao thiết cho niệm lành với không chỉ người viết mà cả người đọc.
"Gốm lưu lạc/ mang dòng nước xứ Đồ Bàn/ mang ngọn lửa nung đỏ góc trời Chiêm tự/ mang dáng dấp người xưa sau lũy tre làng/ vùi mình hun hút biển sâu/ cô đơn nơi bảo tàng ngoại quốc" - Gốm lưu lạc.
Từ câu chuyện của Gốm, Vân Phi mở ra nhiều điều "ngẫm ngợi" về thân phận và quê xứ trong cuộc người. Hơn 30 năm sống đó đã là một nửa của hành trình đời mình. Hơn 30 năm đủ để một tâm hồn thơ chiêm nghiệm lại những điều đã nghe, đã đọc, đã thấy và đã chạm thấu. Những câu chữ của Vân Phi chuyển tải nỗi niềm chẳng thể định nghĩa rõ ràng, bởi tất cả cảm xúc hoặc sự hạnh ngộ từ thơ là do mỗi độc giả chiêm nghiệm theo cách riêng của mình. Âu đó cũng là một sự vô tư của người viết và người đọc cứ thế vô tư cảm nhận. Không gò bó, không gượng ép, càng không trưng trổ. Mặc nhiên đó là một thứ thông điệp từ cảm xúc, từ bản năng, và từ nỗi thanh thản sau khi đã ngộ ra bể dâu nào của cuộc người cũng trả về cho ta niềm bình yên.
"P-rah Jớ chiều nay thác đổ âm âm/ tiếng người làng vọng vào rừng thăm thẳm/ về thôi, chiều đã xuống!/ phía bên kia trời, ai thảy hạt bình yên?" - P-rah Jớ biên niên.
Thơ Vân Phi mang màu sắc chiêm nghiệm, lồng vào trong là câu chuyện của văn hóa tộc người ở vùng đất mang nhiều trầm tích lịch sử. Xứ này, không chỉ có Gốm, thung lũng, núi, bản làng, ngôi nhà, gió, trăng, đường ray... mà cả vết sẹo cũng mang trong mình một câu chuyện. Nhưng có lẽ, câu chuyện về dòng sông ly hương là điều khiến độc giả lắng lòng mình lại. Bởi thấp thoáng trong dòng chảy đó, căn cước của thân phận hiện hữu một cách vừa mồn một lại vừa bảng lảng; vừa âm ba sóng lại vọng thanh trầm; vừa gần gũi nhưng bỗng xa xôi; vừa là mình lại chẳng phải ta. Hóa ra chuyện sông cũng như chuyện người. Ly hương hay tao phùng, tách dòng hay hợp lưu đó cũng chỉ là một chuyện không đáng kể. Cái đáng kể là niệm ý đời sông mà nhà thơ gửi đến chúng ta, người đọc trẻ, với thế thời và cuộc đổi dời.
"Tôi hành khất nắng mưa bên trời chạng vạng/ ly hương từ độ dại khờ/ hơn ba mươi năm chằng còn nghe câu hò điệu lý/ chỉ nhớ mùi chớm khê rượu gạo/ nhớ tiếng em ca câu mái đẩy mái nhì/ Và ngày đi, hành lý một dòng sông" - Sông ly hương.
Khép lại tập thơ mình, một hành trình mới sẽ mở ra với Vân Phi, chí ít là sự chín muồi của thơ. Bởi khi lòng mình đủ lắng sâu, niềm bằng an sẽ là mạch nguồn dẫn dắt câu chữ thênh thênh chảy tràn trên trang viết. Thơ suy cho cùng, giản đơn là chữ. Chữ được kết tinh từ chắt chiu nỗi mình, niềm đời và sự thế. Khi càng thấy mù khơi mịt mùng, càng rối ren những ngồn ngộn chất liệu thì khắc sẽ nảy mầm những câu thơ. Như từ cõi U minh, luôn có một vầng quang soi rọi cho những linh đinh kiếp trần.
"Giá có thể bày biện những ngổn ngang ra trước mắt/ để rõ rành hơn những sự lập trình/ đã biết con không về nữa/ Trông gì phía ấy. Mù thinh." - Trên căn nhà ở lưng chừng dốc.
36 bài thơ như tấc dạ của cây bút trẻ gửi đến trước nhất cho chính mình, sau đó là quê xứ và đến độc giả. Niệm ý nương vào câu chữ lan xa. Thơ cũng có cho riêng mình một sứ mệnh. Và thơ Vân Phi ở tập "Gốm lưu lạc" đủ để khơi thông sự suy niệm về bản xứ trong người trẻ.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét