Thứ Bảy, 1 tháng 6, 2024

Bản dịch thơ "Tỳ bà hành" (Bạch Cư Dị) theo thể lục bát của PGS. TS. Đoàn Thị Thu Vân


Lời dịch giả: Bài thơ Tỳ bà hành nổi tiếng của Bạch Cư Dị đã có bản dịch song thất lục bát tuyệt hảo của Phan Huy Vịnh. Hậu bối không dám đua chen, chỉ là vì yêu thích lục bát nên cũng lạm dịch thử theo thể này góp vui đôi chút, nhiều chỗ thô vụng, xin các vị cao nhân hiền hữu lượng thứ không chê cười.

Tỳ bà hành

   Tầm Dương tiễn khách canh khuya
Đầu sông hoa lá đầm đìa hơi thu
   Chủ xuống ngựa, khách lên đò
Nâng ly muốn cạn, tìm đâu sáo, đàn
   Say rồi ly biệt tình mang
Biệt ly đẫm ánh trăng vàng trên sông
   Đàn ai vọng giữa mênh mông
Chủ quên lui bước, khách không nỡ rời
   Lần thanh âm hỏi thăm người
Tỳ bà dừng tiếng, ngại lời khó phân
   Dời thuyền mong được đến gần
Thắp đèn, thêm rượu, uống mừng gặp nhau
   Mời gọi mãi mới ra chào
Thẹn thùng che nửa mặt sau phím đàn
   Lên dây, vừa gảy đôi lần
Chưa thành khúc điệu đã chan chứa tình
   Dây u uất, ý mông mênh
Như lời tâm sự bình sinh nỗi niềm
   Chau mày, liên tục gảy thêm
Tựa như trút cạn vô biên chuyện lòng
   Nắn rồi lại vuốt tơ đồng
Nghê thường vừa dứt, tiếp cùng Lục yêu
   Dây to ào ạt mưa mau
Nỉ non dây nhỏ gửi trao bao lời
   Nỉ non, ào ạt không ngơi
Tụa như mâm ngọc rơi đầy hạt châu
   Trong hoa, oanh ríu rít kêu
Ngập ngừng suối nước chảy sâu xuống ghềnh
   Giữa chừng suối lạnh, đàn im
Dây thôi réo rắt, thanh âm tạm dừng
   Khởi lên sầu hận âm thầm
Vô thanh diệu gấp ngàn lần hữu thanh
   Nước đâu tuôn bắn vỡ bình
Đoàn quân thiết kỵ sáng rền đao, thương
   Khúc xong, tay dạo giữa chừng
Tiếng như xé lụa, một lần bốn dây
   Ghe thuyền lặng ngắt đông tây
Sông thu chỉ thấy trăng soi một vầng
   Trầm ngâm gỡ phím, xếp đàn
Sửa sang xiêm áo, nghiêm trang giãi bày
   Rằng quê ở chốn kinh kỳ
Hà Mô nhà cũ từ thời niên hoa
   Mười ba, học được tỳ bà
Xếp tên hạng nhất cầm ca giáo phường
   Khúc đàn thường được người thương
Điểm trang dễ khiến má hường ghét ghen
   Tranh thưởng, bao chàng thiếu niên
Mỗi cung diệu khúc lại thêm lụa hồng
   Lược vàng, trâm bạc vỡ tung
Quần là sắc thắm hoen cùng rượu thơm
   Năm này vui, lại sang năm
Trăng thu cùng với gió xuân bao ngày
   Em tòng quân, dì qua đời
Sớm đi chiều lại úa gầy dung nhan
   Cửa im, xe ngựa vắng dần
Quá thì, kết tóc cùng chàng lái buôn
   Người trọng lợi, nhẹ yêu thương
Tháng trước đi tận Phù Lương mua trà
   Thuyền không vò võ vào ra
Quanh thuyền trăng sáng nước sa lạnh lùng
   Đêm khuya mộng thuở còn son
Trong mơ lệ ướt má hồng chứa chan
   Tiếng tỷ nghe đã thở than
Thêm lời tâm sự lại càng xót xa
   Luân lạc, người cũng như ta
Gặp nhau đâu cứ phải là quen nhau
   Năm ngoái biếm khỏi kinh đô
Đến Tầm Dương bệnh nằm chờ ngày qua
   Xứ buồn, vắng tiếng cầm ca
Cả năm tơ trúc bao giờ được nghe
   Gần sông, ẩm thấp tư bề
Lau vàng trúc võ cận kề bủa vây
   Sớm chiều nghe những tiếng chi?
Quyên kêu vượn khóc ai bi não nề
   Hoa xuân sớm, trăng thu khuya
Nâng bình rượu uống li bì mình ta
   Xóm núi cũng có đàn ca
Ngặt giọng ran ríu chẳng nghe được gì
   Đêm nay được nghe tiếng tỷ
Tựa như tiên nhạc, bên tai rõ ràng
   Xin nán lại, thêm khúc đàn
Tỷ bà hành sẽ vì nàng nên câu
   Động lòng, người đứng giây lâu
Lại ngồi gảy tiếp, tiếng mau liên hồi
   Thảm sầu chẳng giống vừa rồi
Khắp trong mâm tiệc sụt sùi lệ sa
   Ai người rơi lệ như mưa?
Giang Châu Tư mã đầm đìa áo xanh.

Nguồn: facebook tác giả


 

Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét

BÀI VIẾT LIÊN QUAN

THÔN TÂY SƠN TRONG ĐỊA BẠ TRIỀU NGUYỄN (Nhà nghiên cứu Phan Trường Nghị)

Ghi nhận theo Nghiên Cứu Địa Bạ Triều Nguyễn – Tỉnh Bình Định của Nguyễn Đình Đầu, thôn Tây Sơn của thuộc Thời Hòa, huyện Tuy Viễn, trấn Bìn...